Hiërarchie is taboe voor Gen Z

Bij Walk Your Talk krijgen we geregeld vragen over hoe je als organisatie kan omgaan met generatieverschillen. Tijdens de laatste open opleiding die Els Van Beveren voor HRD Academy gaf, was het zelfs het centrale thema. 

 

Leidinggevenden uit verschillende bedrijven en sectoren ontmoetten elkaar tijdens de open opleiding verbindende communicatie. Els pikte al snel een geworstel tussen generaties op. De oordelen over Generation Z – de generatie geboren tussen midden 1990 en midden 2010 – vlogen haar om de oren. Doorwinterde leidinggevenden zitten met hun handen in het haar en zien hun jarenlange ervaring en waarden uitgedaagd. Maar feit is wel dat we die Gen Z, die trouwens bruist van het ondernemerschap en de creativiteit, nodig hebben in onze organisaties. 

“Ze zijn niet gemotiveerd.” “Ze hebben geen respect.” “Als het even niet leuk is gaan ze weg.” Enzovoort. Het oordeel dat we het vaakst hoorden? “Gen Z kan niet overweg met hiërarchie.” Het zijn alleszins bedenkingen die ons moeten aanzetten om onze leiderschapsstijl in vraag te stellen, als we de nieuwe generaties op de arbeidsmarkt willen aantrekken en motiveren. Maar hoever kan je als organisatie gaan in ‘meegaan in hun leefwereld’? Welke rol moet een werkgever in deze kwestie spelen? 

 

Verschillen in opvoeding

Laat ons er vooral over praten. Wat telt, is dat een dialoog mogelijk is. We moeten oprecht luisteren naar elkaars behoeftes en manieren zoeken om het samen te doen werken. Gen Z zet zich massaal af tegen de status quo en dwingt werkgevers tot verandering. En daar hebben ze gelijk in. Want jazeker, we moeten het klimaat serieus gaan nemen, hokjesdenken loslaten en resoluut gaan voor maatschappelijke impact. 

Waar komen die generatieverschillen vandaan? Wel, elke generatie wordt op een andere manier opgevoegd. Bij de babyboomers ging het om hard werken en niet zeuren – overuren incluis. De jongeren van vandaag zijn opgevoed met het idee dat werken ook leuk moet zijn. Activiteiten die voor plezier en verbinding zorgen tussen collega’s, op en naast het werk, zijn voor hen belangrijk. Els put zelf uit haar ervaringen als mama: “Ik voed mijn kinderen niet meer op dezelfde manier op als ik zelf ben opgevoed. De ‘old skool’-stijl, die nogal autoritair was, werkt niet meer. Niet bij mijn kinderen en niet bij mijn teammedewerkers.” 

 

Bijleerkansen 

Ga dus na wat Gen Z-ers belangrijk vinden, op het werk en in het leven. Ze willen écht een bijdrage kunnen leveren, impact hebben, gehoord worden. Wees dus niet verwonderd als een sollicitant je tijdens een eerste gesprek al naar de visie, de waarden en het duurzaamheidsplan van je organisatie vraagt. Een zinvolle werkinvulling is voor hen cruciaal. Als bedrijf kan je dat als een uitdaging zien. Ga ook na hoe authentiek en waardegedreven je organisatie is. Voor je het weet word je als werkgever irrelevant. 

Gen Z wordt opgevoed met veel vrijheid en keuzemogelijkheden, zowel thuis als op school. Ze hebben vaak nog eigen projecten lopen naast hun job. Stel je als leidinggevende dan ook meer op als een coach of mentor dan als een baas. Maak duidelijke afspraken, houd regelmatig check-ins, maar geef hun ook inspraak in hoe ze hun werk organiseren. In een micromanagementcultuur, met eindeloze vergaderingen, zullen Gen Z-ers al hun energie verliezen. Zorg ook voor voldoende kansen tot bijleren, want dat is een essentieel onderdeel van werk voor Gen Z. Eigenlijk zijn het allemaal dingen waar élke werkgever wel bij vaart.

 

Band opbouwen

Gen Z hamert ook op gelijkwaardigheid. Ze haken bijvoorbeeld af op managers die het beter lijken te weten of ervaren collega’s die de waarheid in pacht lijken te hebben. Wat kan helpen? Vragen stellen over hoe zij de dingen ervaren, wat ze uit een situatie kunnen leren, wat ze zelf anders zouden doen… Geef ook ruimte aan hun sterktes. Gen Z heeft veel kennis over digitalisering, automatisering en kunstmatige intelligentie. Met coachend leiderschap kan je daar de vruchten van plukken. 

‘Carrière maken’ is geen doel op zich voor Gen Z-ers. Een leven lang bij dezelfde werkgever of in dezelfde job blijven, lijkt hen ondenkbaar. En ze vinden het niet raar om hun loopbaan te onderbreken om pakweg te gaan reizen. Er zijn zoveel mogelijkheden in het leven, een leven dat volgens Gen Z maakbaar is. Onderzoek wijst uit dat Gen Z-ers gemiddeld om de twee jaar van job wisselen. Dat zorgt natuurlijk voor onrust. Het vraagt om continue aanpassing en maakt het moeilijk om echt te verbinden met het bedrijf en de collega’s. De ideaalbeelden op sociale media zorgen ook voor onzekerheid: ‘zit ik hier wel goed?’. Als werkgever is het dus belangrijk om te investeren in een band opbouwen, in coachen en begeleiden. Nog een laatste tip? Durf als leidinggevende je eigen paradigma’s verschuiven. En bovenal: ‘Be real’. 

 

Walk Your Talk is er voor begeleiding rond allerlei issues waar je als organisatie tegenaan botst. We horen graag hoe we kunnen helpen.